عواملی که باعث نازایی مردان می شود

salamatmag (3)
ب

عامل اصلی نازایی مردان چیست ؟

salamatmag 3 3 300x150 عواملی که باعث نازایی مردان می شود

در این مقاله در سلامت مگ به تعریف عواملی که باعث نازایی مردان می شود می پردازیم ، با ما تا پایان مقاله همراه باشید

 

عوامل نازایی مردان

 

وجود سابقه عفونت پروستات یا ناحیه تناسلی

سابقه ضربه به بیضه ها یا چرخش بیضه ها، سابقه بلوغ زودرس یا دیررس

تماس با مواد سمی در حین کار نظیر مس، کادمیوم و جیوه، اکسید اتیلن، کلرید وینیل، مواد رادیو اکتیو و اشعه

مصرف دخانیات

مصرف الکل به مقدار زیاد

تماس ناحیه های تناسلی با دماهای بالا

ترمیم فتق

بیضه نزول نکرده

داروهای مورد استفاده در دوران زخمها یا پسویازیس

سابقه مصرف دی استیل بسترول توسط مادر در حین بارداری و سابقه ابتلا به اوریون حین بلوغ

دیابت

یکی از شایع‌ترین علل قابل اصلاح ناباروری در مردان بیماری واریکوسل است که با درصد بالایی از موفقیت توسط جراحی درمان می شود. این بیماری در حقیقت واریس وریدهایی است که در مجاورت بیضه قرار گرفته و با افزایش یک درجه‌ای دمای این ناحیه، تولید اسپرم را در بیضه‌ها مختل می کند.

 

وی به لزوم فعالیت طبیعی غده هیپوتالاموس، غده هیپوفیز و تولید هورمون مردانه در بیضه، برای وقوع باروری طبیعی در مردان اشاره کرد و گفت: هر عاملی که باعث ایجاد اختلال در عملکرد هریک از این بخشها شود همچون مواردی که تولید هورمونهای جنسی را در هیپوتالاموس مختل می‌کند و یا اینکه غده هیپوفیز به هر دلیلی نتواند هورمون جنسی ترشح کند می تواند قدرت باروری در مردان را به مخاطره بیاندازد.

 

دکتر محمد جواد سلیمانی در گفت وگو با خبرنگار ایسنا منطقه دانشگاه علوم پزشکی تهران، اظهار کرد: یکی از شایع‌ترین علل قابل اصلاح ناباروری در مردان بیماری واریکوسل است که با درصد بالایی از موفقیت توسط جراحی درمان می شود. این بیماری در حقیقت واریس وریدهایی است که در مجاورت بیضه قرار گرفته و با افزایش یک درجه‌ای دمای این ناحیه، تولید اسپرم را در بیضه‌ها مختل می کند.

 

وی به لزوم فعالیت طبیعی غده هیپوتالاموس، غده هیپوفیز و تولید هورمون مردانه در بیضه، برای وقوع باروری طبیعی در مردان اشاره کرد و گفت: هر عاملی که باعث ایجاد اختلال در عملکرد هریک از این بخشها شود همچون مواردی که تولید هورمونهای جنسی را در هیپوتالاموس مختل می‌کند و یا اینکه غده هیپوفیز به هر دلیلی نتواند هورمون جنسی ترشح کند می تواند قدرت باروری در مردان را به مخاطره بیاندازد.

 

این متخصص اورولوژی با بیان اینکه مواردی از قبیل مصرف هورمونهای جنسی خارجی مانند آندروژن، استروژن و کورتون که در داروهای بدنسازی وجود دارد توان باروری مردان را کاهش می‌دهد، افزود: ایجاد تومور آدنوم در هیپوفیز و در نتیجه ترشح غیرطبیعی پرولاکتین در بدن نیز از جمله این عوامل است به طوری که عملکرد پرولاکتین در بدن مخالف فعالیت هورمونهای جنسی بوده و همین موضوع ناباروری در مردان را موجب خواهد شد.

 

salamatmag 2 4 300x150 عواملی که باعث نازایی مردان می شود

 

دکتر سلیمانی اظهار داشت: برخی از بیماری‌ها با منشا کروموزومی ممکن است منجر به غیر طبیعی بودن بیضه یا در برخی موارد عدم تشکیل بیضه در بدن شوند که این خود می تواند عاملی برای ناباروری مردان به شمار رود. گاهی نیز مشاهده می شود که فرد از همه لحاظ حالت طبیعی دارد اما منی وی تنها دارای سلولهای پشتیبان بوده و به دلیل نداشتن سلولهای زایا قادر به باروری نیست.

 

وی به افرادی که در معرض اشعه قرار داشته یا به واسطه شغل خود در مجاورت حرارت مداوم قرار دارند همچون کارگران کارخانه ذوب فلزات و شیشه سازی یا نانوایان هشدار داد: حضور در کنار حرارت بالا و در معرض اشعه قرار داشتن ممکن است باروری را در مردان به طور موقت مختل کند. همچنین انجام ورزشهای ضربه ای، دوچرخه سواری یا سوارکاری می تواند با وارد کردن ضربات مداوم باعث آسیب رساندن به بیضه ها شود.

 

این متخصص اورولوژی به تاثیر برخی داروها همچون بعضی از آنتی بیوتیک ها، داروهای معده و مصرف داروهای شیمی درمانی در بیماران مبتلا به سرطان در بروز ناباروری در مردان اشاره کرد و گفت: کسانی که به بیماریهای مزمن کبدی یا خونی مبتلا هستند یا افرادی که نارسایی کلیه دارند تا زمانی که دیالیزمی شوند توانایی باروری را ندارند.

 

 

مصرف سیگار، کاهش ۳۰ درصدی توان باروری در مردان

 

وی مصرف سیگار، مواد مخدر و الکل را ازعواملی دانست که بر باروری مردان تاثیر سوء دارد و هشدار داد: استفاده مداوم این گونه مواد ضمن ایجاد اختلال در تولید و حرکت اسپرم، میزان باروری را تا ۳۰ درصد کاهش می دهد.

 

دکتر سلیمانی عفونت بیضه، پیچش آن و ضربات وارده به ناحیه بیضه را از دیگر دلایل ناباروری مردان مطرح و اضافه کرد: گاهی بیضه ها حالت طبیعی دارند اما انسداد مجاری و کانالهای خروجی اسپرم موجب می شود که فرد توانایی باروری را نداشته باشد.

 

این متخصص ارولوژی در پایان با بیان اینکه سن شایع بروز ناباروری در مردان بین ۲۰ تا ۳۵ سالگی و در سنینی است که افراد تصمیم به بچه دار شدن می‌گیرند، یادآور شد: در درمان ناباروری مردان، حداقل زمان لازم برای نتیجه گرفتن پس از درمان و تغییر رژیم دارویی ۹۰ روز است

 

 

كدام مردان در خطر ناباروری قرار دارند؟

 

در مردان، بسياري از بيماري‌ها مي‌تواند باعث ناباروري شود. اولين آن‌ها اختلال توانايي جنسي است. شرط لازم براي باروري طبيعي، رابطه جنسي منظم است. بعضي از دلايل ناباروري در مردان عبارتند از: بيماري‌هاي دوران كودكي مثل جراحي‌هايي كه اطراف بيضه انجام مي‌شود، بالا بودن بيضه و بيماري واريكوسل (به‌عنوان شايع‌ترين عامل ناباروري كه قابل درمان است)، اختلالات هورموني به صورت اختلال در هورمون‌هاي هيپوفيز يا هورمون‌هاي جنسي، رشد نامناسب بيضه‌ها، اختلالات ژنتيك مثل كوچك‌بودن بيضه، برخي عفونت‌هاي مزمن كه در عملكرد بيضه اختلال ايجاد مي‌كند مثلا «سل» كه لوله‌هاي انتقال‌دهنده اسپرم را از بين مي‌برد، برخي داروها، برخي عفونت‌هاي دستگاه تناسلي مثل سوزاك به شرطي كه موجب تنگي مجرا شود و مانع خروج شود و بيماري‌هاي تب‌دار طولاني‌مدت كه بر نطفه‌سازي تاثير مي‌گذارد‌ علت آن است كه اسپرم در بيضه در درجه حرارتي پايين‌تر از درجه حرارت بدن فعاليت پيدا كند و اين حرارت بالا و طولاني‌مدت باعث از بين‌رفتن اسپرم‌ها شود.

 

برخي از بيماري‌هاي ژنتيك و بيماري‌هايي كه با اختلالات بويايي و هورموني همزمان هستند.بعضي از بيماري‌ها كه موجب ايجاد ترشحات غليظ در بدن مي‌شوند، سرفه‌هاي خشك، اختلالات ريوي  و اختلالات بيضوي به صورت ترشحات غليظ و برخي از مشاغل. افرادي كه در معرض مواد آسيب‌رسان به بيضه‌ها قرار دارند مثل انواع حشره‌كش‌ها وقتي به صورت مدام با آن تماس داشته باشند يا مثل كساني كه در كارخانه‌هاي توليد اين مواد هستند يا سم‌پاش‌ها. نانوايي‌ كه دائما در كنار تنورهاي داغ قرار دارد. برخي مواد رنگي، سيگار و … هم مي توانند تا حدي بر قدرت باروري تأثير بگذارند.

 

 

شايع‌ ترين علت در ناباروری مردان

 

شايع‌ترين بيماري قابل درمان در ناباروري آقايان «واريكوسل» است. اين بيماري عبارت است از واريس عروق بيضه، مانند پيرمردان و پيرزنان دچار واريس عروق پا مي‌شوند و پاهاي‌شان ورم مي‌كند و خون به خوبي در عروق پاي‌شان حركت نمي‌كند. در پسران جوان هم ممكن است اين اتفاق براي بيضه‌ها پيش بيايد و نتواند خون را به خوبي تخليه كند، اين ماندن طولاني‌مدت خون در بيضه‌ها باعث مي‌شود درجه حرارت بالا برود و اختلالات هورموني به همراه داشته باشد. اين عوارض باعث مي‌شود اسپرم‌سازي خوب انجام نشود. اين اختلال در اسپرم‌سازي، فرد را مستعد ناباروري مي‌كند.

 

گاهي ديده مي‌شود كه اصلا نطفه‌اي شكل نمي‌گيرد، به همين دليل مجبور هستيم از بافت بيضه نمونه‌برداري انجام بدهيم كه آيا اسپرم در داخل بيضه وجود دارد يا نه؟  اگر‌درنمونه‌برداري از مردي اسپرم پيدا كنيم حتي اگر كم يا ضعيف هم باشد، خوشحال مي‌شويم چون راه‌هاي درمان زيادي وجود دارد تا اين مشكل برطرف شود ولي اگر در نمونه‌برداري از بيضه هم، اسپرم ديده نشد، يعني اين‌كه اين آقا توان باروري ندارد يعني خودش نمي‌تواند عامل بارداري همسرش باشد.

 

 

آيا  اهدای جنين امكان‌پذير است؟

 

اگر مردي اسپرم نداشت و مايل هم نبود از اسپرم اهدايي استفاده كند، مي‌تواند از جنين فرد ديگري استفاد كند.

 

در قديم سنت براين بودكه اگر مردي صاحب فرزند نمي‌شد، برادر او فرزندي به دنيا مي‌آورد و از همان بدو تولد، اين نوزاد را به برادر بدون فرزند مي‌داد تا پرورش دهد. اين كار اكنون امكان‌پذير شده با اهدا جنين، يعني از زمان تشكيل جنين آن را اهدا مي‌كنند. جنين در محيط آزمايشگاهي تشكيل و به بدن خانم منتقل مي‌شود.

 

 

اختلالات مربوط به اسپرم

 

این اختلالات می تواند ثانویه به علل مختلف ایجاد شود. نظیر بیماریهای عفونی یا التهابی نظیر اوریون، اختلالات هورمونی، اختلالات ایمونولوژی، فاکتورهای محیطی و شیوه زندگی و بیماریهای ژنتیکی

 

salamatmag 1 4 300x150 عواملی که باعث نازایی مردان می شود

 

بیماری سیستیک فیبروزس

 

نوعی بیماری ارثی است که در در آن تعداد اسپرمها بسیار کم بوده و گاهی با عدم تشکیل لوله ها ی منی بر همراه می باشد.

 

کم خونی سلول داسی شکل

 

اختلالات ساختاری دستگاه تناسلی

 

بیماریهای کبدی، کلیوی

 

دریافت داروهای ضد تشنج

 

همچون آلودگي هوا و ميزان سرب موجود در هوا بخصوص در ايجاد ناباروري در مردان موثر است.

 

 

اسپرم غیر طبیعی

 

همه مردها اسپرم غیر طبیعی دارند که تا درصد آن ها قابل قبول است. اسپرم غیر طبیعی ممکن است دو سر داشته باشد یا اصلاً دم نداشته باشد.

 

اگر اسپرم های غیر طبیعی در منی مرد خیلی بالا باشد می تواند اثر منفی روی باروری داشته باشد. برخی از متخصصین عقیده دارند که اسپرم‌های غیر طبیعی در عبور از لولة فالوپ و نیز سوراخ کردن دیوارۀ تخمک دچار مشکل می‌شوند. تعداد زیاد اسپرم‌ها می‌تواند احتمال باروری را افزایش دهد و نرمال بودن آنها نیز نقش حیاتی در باروری دارد.

 

نتایج یک تحقیق نشان داده است که مردان با تعدا کم اسپرم‌ها همچنان می‌توانند بارور باشند و با شرط اینکه درصد اسپرم‌های طبیعی در آن ها بالا باشد.

 

 

کمبود عناصر کمیاب

 

غلظت عناصر كمياب در مايع مني مردان بارور و نابارور متفاوت بوده و ميزان غلظت اين عناصر در باروري مردان مؤثر است.

 

غلظت كلسيم در همه گروه‌هاي بارور و نابارور بيشتر از غلظت عناصر ديگر بوده و تاثير آن بر متيليتي اسپرم و القاء واكنش سلول جنسي در اسپرم پستانداران مي‌باشد.

دومين عنصري كه بعد از كلسيم از بيشترين غلظت در مايع مني برخوردار است، عنصر روي مي‌باشد كه همراه با منيزيم، اثرات تحريك كنندگي و مهار كنندگي بر حركت اسپرم اعمال مي‌كند.

مس به عنوان عنصري كه سميت زيادي بر اسپرم ايجاد مي‌كند در گروه‌هاي نابارور بيشتر از گروه‌هاي بارور گزارش شده است.

گفتني است ناباروري در مردان ممكن است با ناهنجاري‌هايي مثل انسداد اپيديديميس،‌اختلال ايمونولوژيكي و عفونت موضعي همراه باشد.

با توجه به اين كه در حال حاضر درك درستي از نقش فيزيوژيك عناصر كمياب و ارتباط آن با ناباروري وجود ندارد با پيشرفت تكنيك‌هاي مربوط به آناليز عناصر كمياب در سيمن و

مايعات بيولوژيك ديگر، پژوهش‌ها در اين حوزه افزايش يافته است.

 

 

درمان ناباروری مردان

 

توانایی های مختلفی از لحاظ تعداد روش های درمانی برای درمان اختلالات مردانه وجود دارد .با این وجود ، چنانچه روشهای ساده و ابتدایی درمانی موثر واقع نشدند یا اگر اختلالات اسپرم از لحاظ شدت متوسط تا شدید باشد ، به زوجین توصیه می شود یا از روش تلقیح اسپرم در داخل رحم یا از تکنولوژی پیشرفته درمان ناباروری مثل روش لقاح خارج از رحمی و یا تزریق اسپرم به داخل سیتوپلاسم تخمک استفاده نمایند.

 

با استفاده از اسپرم همسر به زوج هایی که عامل ناباروری مردانه باشد، پیشنهاد می گردد، البته در صورتی که نارسایی اسپرم مرد از نوع خفیف یا متوسط باشد .در برخی شرایط ،روش های پیشرفته برای بسیاری از انواع ناباروری های مردان ، اثر بخش ترند .این روش ها عبارتند از روش لقاح خارج از رحمی و روش تزریق اسپرم به درون تخمک

روش تزریق اسپرم به درون سیتوپلاسم تخمک انقلابی در درمان ناباروری مردان ایجاد نموده است .امروزه همه انواع نارسایی اسپرم مثل تعداد ناکافی ، عدم تحرک اسپرم ، مشکل مورفولوژی اسپرم ، وجود آنتی بادی های ضد اسپرم ، و حتی عدم وجود اسپرم مردان در موقع انزال ( آزو اسپرمی ) را بصورت کاملا اثر بخش درمان می کنند.در این موارد ، اسپرم را می توان از طریق جراحی سرپایی از اپیدیدیم یا بیضه استخراج نموده و همراه تزریق اسپرم به داخل سیتو پلاسم تخمک درمان نمود .درمان ناباروری مردان

ارزیابی فاکتور مردانه

تجزیه و تحلیل اسپرم یکی از اولین مراحل ارزیابی زوج های نابارور ، تجزیه و تحلیل اسپرم می باشد.نمونه اسپرم ۴ – ۲ روز پس از آخرین فعالیت جنسی جمع آوری می شود .پس از جمع آوری اسپرم ، حجم، تعداد اسپرم موجود ، تعداد اسپرم متحرک ، و درصد اسپرم طبیعی تعیین می گردند .ملاک طبیعی بودن اسپرموگرام در تجزیه و تحلیل آن شامل حجم ۵ – ۳ میلی لیتر اسپرم , تعداد بیشتر از ۲۰ میلیون اسپرم در میلی لیتر , تحرک بیشتر از ۵۰% و با استفاده از ملاکهای بسیار دقیق ساختاری بیشتر از ۶% اسپرم ها ساختار طبیعی داشته باشند .درمان ناباروری مردان